Όπως δημοσιεύτηκε την 07-06-2012 στο
www.haniotika-nea.gr Με βάση αυτό το τρίπτυχο τα 'Χανιώτικα νέα', με συνεργασία του Δημήτρη Κακαβελάκη, πρότειναν στον Δήμο Καντάνου - Σελίνου τη δημιουργία ειδικής βιβλιοθήκης στην ήδη υπάρχουσα στο πολιτιστικό κέντρο 'Μελίνα Μερκούρη' που θα περιλαμβάνει βιβλία για το μεγάλο θέμα της Ελευθερίας, στο παρελθόν, στο παρόν και στο μέλλον. Παράλληλα με βιβλία πολεμικών καταστροφών, αλλά και αναδημιουργίας, μέσα σ' έναν σύγχρονο κόσμο που δοκιμάζεται, που η ελευθερία δοκιμάζεται, αποσημασιοποιείται, περιορίζεται, χάνεται.
Με συνέπεια καταστροφές, τόσο από πολέμους, όσο και από περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις σε ολόκληρο τον πλανήτη, αλλά και με πολλές και αποτελεσματικές παρεμβάσεις για αναδημιουργία.
Η πρωτοβουλία για μια τέτοια πρότυπη βιβλιοθήκη βιβλίων, ελληνικά και αγγλικά (που είναι η διεθνής γλώσσα και στο ίντερνετ), δημιουργείται στην Κάντανο, που ισοπεδώθηκε καταστροφικά από τις δυνάμεις του χιτλερικού στρατού πέντε μόλις μέρες μετά την κατάληψη της Κρήτης. Για να αναγραφεί πάνω σε μεγάλη ειδική πινακίδα ότι: 'ΕΔΩ ΚΑΠΟΤΕ ΥΠΗΡΧΕ Η ΚΑΝΔΑΝΟΣ. ΓΙΑ ΝΑ ΜΗΝ ΞΑΝΑΫΠΑΡΞΕΙ?'.
Ομως η Κάντανος αναδημιουργήθηκε για να υπάρχει τώρα ως τόπος μαρτυρικός και ως τόπος αναδημιουργίας και ελευθερίας. Από αυτόν τον μαρτυρικό τόπο στη φετινή 71η επέτειο της Μεγάλης Μάχης του κρητικού λαού να υπερασπίσει την ελευθερία του εξαγγέλθηκε η πρωτοβουλία των 'Χανιώτικων νέων', με τη συνεργασία του Δημήτρη Κακαβελάκη, για να δημιουργηθεί αυτή η πρότυπη βιβλιοθήκη σε δύσκολους καιρούς, που η ελευθερία της ανθρωπότητας και των λαών βρίσκεται πάλι σε πολύμορφη κρίση?
Το τρίπτυχο 'Ελευθερία, Καταστροφή, Αναδημιουργία' θα αποτελέσει το πλαίσιο αυτής της βιβλιοθήκης? η οποία θα εμπλουτίζεται με τα σχετικά, κατά τομέα του τρίπτυχου βιβλία, των οποίων τα περιεχόμενα θα ψηφιοποιούνται μαζί με τις περιλήψεις τους για να υπάρχουν στην ιστοσελίδα του Δήμου Καντάνου - Σελίνου.
Ομως, το σημαντικό γεγονός θα είναι ότι κάθε τέσσερις μήνες θα παρουσιάζεται ένας τομέας του τρίπτυχου της βιβλιοθήκης ως ετήσιος απολογισμός του κάθε μέρους του τριπτύχου ξεχωριστά.
α) Σε ελληνική γλώσσα για τους Κρήτες και Ελληνες Κρήτης - Ελλάδας, κόσμου και
β) Σε διεθνή αγγλική γλώσσα για κάθε ενδιαφερόμενο απ? όλο τον κόσμο?
Με κεντρική επιδίωξη να γίνει η Κάντανος Κρήτης ένα κέντρο βιβλίου, με διεθνή ιντερνετική λειτουργία για όνειρο μέγα ελευθερίας, το οποίο συνεχίζεται εδώ και 3.000 χρόνια από την Κρήτη.
Στην εμπραγμάτωση αυτού του ΟΝΕΙΡΟΥ θα κληθούν να βοηθήσουν τον Δήμο νέοι της Καντάνου, των Χανίων και της Κρήτης, αλλά και φοιτητές κρητικών και ελληνικών ανωτάτων σχολών, προσωπικοτήτων, συγγραφέων κ.λπ. από Ελλάδα, Ευρώπη, κόσμο.
Το βιβλίο 'ΚΡΗΤΗ, ΟΝΕΙΡΟ ΜΕΓΑ' του Δημήτρη Κακαβελάκη που ενσαρκώνει ποιητικά αυτό το πανανθρώπινο όραμα εκχωρείται από τον συγγραφέα του στον Δήμο και στην ελληνική γλώσσα, αλλά και στην αγγλική, στην οποία ήδη το έχει μεταφράσει ο Αμερικανοέλληνας συγγραφέας και μεταφραστής Philip Ramp.
Ηδη, με αφιέρωση 'Χανιώτικων νέων' και Δ. Κακαβελάκη κατατέθηκαν συμβολικά τα κάτωθι 12 βιβλία για τη βιβλιοθήκη Καντάνου για την 'Ελευθερία, Καταστροφή και Αναδημιουργία'. Το έργο 'Κρήτη - Ονειρο Μέγα' είναι αφιερωμένο στην αόρατη πανστρατιά των προμάχων Κρήτης, κόσμου για Ελευθερία και στη Βιργινία Εμ. Τσουδερού που ακολουθεί τις δικές τους προμαχήσεις.
ΠΡΩΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΚΑΝΤΑΝΟΥ
Για αγώνες Ελευθερίας - Καταστροφών - Αναδημιουργίας από 'Χανιώτικα νέα' και Δημήτρη Κακαβελάκη
1) 'Ιστορία Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου' (τομ. 2) Πάπυρος, συγ. Ρεμον Καρτιέ.
2) 'Πώς χάθηκε η Δύση' (συγ. Dambisa Moyo) πενήντα χρόνια οικονομικής τρέλας και οι επώδυνες επιλογές (Εκδόσεις Λιβάνη).
3) 'Πλανητική κυριαρχία και ναρκωτικά' ως εργαλείο της αμερικανικής εσωτερικής - εξωτερικής πολιτικής, Κλεάνθη Γρίβα εκδόσεις Λιβάνη.
4) 'Η Γεωπολιτική της ευρύτερης μέσης Ανατολής και η Τουρκία' συγ. καθηγητής Μάζης, εκδόσεις Λιβάνη.
5) 'Δημοκρατία και Μ.Μ.Ε.', εκδόσεις Λιβάνη, επιμέλεια 5 συγγραφέων.
6) 'Πορεία Ζωής για μια ανθρώπινη πόλη' συγ. Δημήτρης Μπένης - Εκδ. Λιβάνη.
7) 'Η Θεολογία της πολυπολιτισμικότητας στην Καινή Διαθήκη' συγ. Τριαντάφυλλος Μολτέτσου, εκδόσεις Αταλάντη 2000.
8) 'Η επινόηση της παράδοσης' συγ. Eric Hobsbawm, Terence Ranger, εκδ. Θεμέλιο.
9) 'Διαχρονική εξέλιξη της ελληνικής γλώσσας', Λύκειο Τοσίτσειο - Αρσάκειο Εκάλης.
10) 'Στο έλεος του μνημονίου, η πολιτική της χρεοκοπίας και η υπέρβασή της' συγ. Αλέξης Μητρόπουλος, εκδ. Λιβάνη.
11) 'Από τη διεθνή κρίση στην κρίση της Ευρωζώνης και της Ελλάδας', συγ. Νικ. Καραμούζος, Γκίκας Χαρδαβέλης.
12) 'Η τέχνη στους Δήμους' Επιμελητήριο Εικαστικών Τεχνών.
Philip Ramp
Αμερικανός φιλόλογος, ποιητής, συγγραφέας και μεταφραστής
ΚΡΗΤΗ - ΟΝΕΙΡΟ ΜΕΓΑ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ για την αμερικανική έκδοση
'Κρήτη, Ονειρο Μέγα' είναι η νέα ποιητική δημιουργία του Δημήτρη Κακαβελάκη που εκδόθηκε το 2011 από τον εκδοτικό οίκο στα Χανιά «ΚΕΔΡΙΣΟΣ», με επιμέλεια του δρος Κωνσταντίνου Νταντινάκη, το βιβλίο αυτό κυκλοφόρησε για τα 70 χρόνια από τη Μάχη της Κρήτης και της ισοπέδωσης της Καντάνου.
Η ποιητική συλλογή «Κρήτη, Ονειρο Μέγα» είναι από πολλές πλευρές μια αναθεώρηση του θέματος της πρώτης συλλογής του ποιητή «Η ΝΗΣΟΣ», εννοώντας βέβαια την Κρήτη. Εκείνο το βιβλίο, ζοφερό, λιτό, ασκητικό και δυνατό άφησε μια ανεξίτηλη εντύπωση σε όλους όσοι το διάβασαν και έφερε τον Κακαβελάκη στο προσκήνιο της ελληνικής ποίησης, που είναι ένας κόσμος μεγάλος και παραγωγικός σε σύγκριση με το μικρό μέγεθος της χώρας.
Η συλλογή αυτή ήταν ένας παιάνας για τη νήσο. Ενας παιάνας γεμάτος από πόνο και οδύνη για μια χώρα που έχει προσφέρει τόσα πολλά στην ανθρωπότητα και έχει πληρώσει ένα βαρύ και, κατά τα φαινόμενα, ατελείωτο τίμημα ξεκινώντας από την καταστροφή του Μινωικού πολιτισμού με την έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης και την εσωτερική διχόνοια, συνεχίζοντας με την Ενετική και Οθωμανική κατοχή και καταλήγοντας στη Γερμανική κατοχή του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου κατά τη διάρκεια του οποίου, η γενναία και εμφανώς απρόσμενη αντίσταση των Κρητών στη γερμανική εισβολή, οδήγησε στην ήττα των Ναζί και είναι πολύ πιθανό να άλλαξε την έκβαση του πολέμου.
Σε αυτή τη συνέχεια του έργου του ο Κακαβελάκης, ενώ παραμένει πιστός και αφοσιωμένος στα μεγαλύτερα θέματα της Κρήτης κατά τη διάρκεια της Ιστορίας, εστιάζει στο παρόν όπως είναι εμφανές στον πρόλογο: 'Προγονική ταχύτητα / φλόγες τρέχει να σβήσει'.
Η φλόγα υπήρξε πάντα το σύμβολο της καταστροφής και της αναγέννησης όπως διαφαίνεται στον μύθο του Φοίνικα, ο οποίος ξαναγεννιέται από τις στάχτες του. Η ανάγκη του ανθρώπινου είδους να καταστρέφεται και να αναγεννιέται κατά διαστήματα προσωποποιείται στην εικόνα της Κρήτης, η οποία έχει μια μακρά ιστορία όπως διαφαίνεται στα λόγια του ποιητή:
«Μια γενναιότητα που αποτυπώνεται στο πλήθος των ερειπίων μέσα στη σκοτεινιά - μια σκοτεινιά που αναιρεί την ίδια τη γενναιότητα και την ερμηνεία της».
Εδώ μας παρουσιάζεται με τρόπο ποιητικά ακριβή, η τραγική μοίρα της ανθρωπότητας που αποτυπώνεται στο πεπρωμένο της Κρήτης.
Ο Κακαβελάκης, όπως πάντα, αποσαφηνίζει ότι τα θέματα με τα οποία καταπιάνεται άπτονται του κόσμου και του σύμπαντος.
Ετσι το έργο «Κρήτη, Ονειρο Μέγα», είναι το όνειρο όλων των πολιτισμών καθώς και της αποτυχίας τους. Γιατί το ιδανικό φαίνεται να οδηγεί σε κάποια μορφή φανατισμού που θεωρείται από τους θιασώτες του ότι οδηγεί σε μια ευρύτερη πραγματοποίηση του ιδανικού.
Στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις σήμερα η φανατική προσκόλληση σε ιδεοληψίες φαίνεται στην εμμονή υποστήριξης του ευρώ μέσω προγράμματος σκληρής λιτότητας που οδηγεί τα κράτη - μέλη σε πτώχευση και εξαθλίωση και η οποία παρουσιάζεται ως λύτρωση.
Ο Κακαβελάκης αναφέρεται σε αυτό έμμεσα όταν λέει:
'Η κάθε πλευρά θα διαλέξει τον δικό της ορίζοντα να τον ταξιδέψει στους αχόρταγους ρυθμούς/ εκεί που χάνεται ο κόσμος'.
Βέβαια ο Κακαβελάκης ο ίδιος δεν είναι φανατικός. Στην πραγματικότητα είναι ένας ουσιαστικά θρησκευόμενος άνθρωπος, κυριολεκτικά και μεταφορικά. Δεν έχει ελπίδα, αλλά δεν παραιτείται και παραδέχεται ότι: πρέπει 'να μεταμορφώσουμε τους τάφους τους πλαγιαστούς σε έργα μεγάλης τέχνης για να ανορθωθούν οι πεσμένοι ουρανοί/ να βρεθούν οι χαμένοι άνθρωποι'.
Εδώ, ενυπάρχει, όμως μια βαθιά και πικρή ειρωνεία στα παραπάνω λόγια καθώς η Κρήτη έχει παράγει τα μεγαλύτερα έργα τέχνης στον κόσμο, αλλά το αποτέλεσμα είναι το ίδιο: θάνατος και ανάσταση, σε αέναη εναλλαγή.
Αλλά η τέχνη παραμένει, μόνο μέσα από τη μεταμόρφωση των τάφων. Ομως η τέχνη σε βασικό επίπεδο δεν πρέπει να εστιάζεται μόνο στην ομορφιά που περιέχει, αλλά και στον θάνατο που είναι η πηγή της, όπως μας θυμίζει ο μεγάλος Αμερικανός ποιητής Wallace Stevens.
Η τέχνη κατά αυτόν είναι: «ευρύτερη από μια αυθόρμητη πράξη χωρίς σύνδεση με την εξέλιξη. Είναι ένας καθεδρικός κόσμος κτισμένος από ζωές και πίστη, όπως όλοι οι καθεδρικοί ναοί. Και βρίσκεται εκεί για να μας θυμίζει ότι αν πραγματικά το θέλουμε μπορούμε να ξεπεράσουμε τις αποτυχίες μας, να πάρουμε στα χέρια μας το πεπρωμένο μας, ακόμα και αν φαίνεται ότι είναι πολύ αργά».
Ο Κακαβελάκης είναι ποιητής: το «πολύ αργά» είναι έναυσμα για αυτόν να ψάξει πιο έντονα τον δρόμο για να βγούμε από το αδιέξοδο.
Αλλά ας μην ονειρευόμαστε - η Κρήτη ήταν «ΟΝΕΙΡΟ ΜΕΓΑ», αλλά τι απέγινε; Επαναλαμβανόμενες καταστροφές - παρόλο που τώρα η κύρια πηγή εισοδήματος είναι ο τουρισμός και οι άνθρωποι έρχονται κατά εκατοντάδες - χιλιάδες να θαυμάσουν τις παλιές δόξες.
Ο ποιητής μας υπενθυμίζει:
«Με ψευδαίσθηση, εκχύνονται / οι πολιτείες, χωρίς όνειρο/ Στα τοιχώματα του ακαθόριστου».
Εντούτοις, όσο και αν αυτά τα ποιήματα διχοτομούν την ιστορία της Κρήτης, μας καταδεικνύουν επίσης τις παρελθούσες δόξες οι οποίες, αν και απέτυχαν να μας οδηγήσουν σε ένα μεγαλύτερο πεπρωμένο, λειτουργούν σαν υπενθύμιση αυτού που υπάρχει εγκλωβισμένο μέσα μας και που κάποτε μπορεί να βρει εποικοδομητική και όχι καταστροφική διέξοδο, που θα χρησιμοποιηθεί σαν γοητευτικός πόλος. Αλλά όχι για την καλλιέργεια ψυχωτικών παραισθήσεων.
Ο φοίνικας θα ξαναγεννηθεί και αυτή τη φορά θα αφήσει τις στάχτες του πίσω, επιτρέποντάς μας να εισέλθουμε σε έναν κόσμο που φαίνεται άγνωστος, αλλά υπάρχει στο υποσυνείδητο του καθενός μας.
Ενα κρυμμένο μήνυμα εμφανίζεται στο τελικό ποίημα:
«Ετσι τα αστέρια θα παραμείνουν αφύλακτα, γυμνά από όλους τους μύθους, όπως οι αιώνες προστάζουν».
Μια δόση απελπισίας, μια δόση ελπίδας. Αν και θα είναι επώδυνο, ίσως και αδύνατο, να ξεγυμνώσουμε τους εαυτούς μας από τον μύθο. Ομως μπορούμε να τα καταφέρουμε. Γιατί, τότε, και μόνο τότε, θα συνειδητοποιήσουμε ότι η πραγματικότητα καθαυτή είναι πιο χρήσιμη από οποιονδήποτε μύθο. Ο μύθος ήταν πλασματικός, λέει ο Κακαβελάκης. Η πραγματικότητα είναι εδώ.
*Το κείμενο αυτό διαβάστηκε από τον αντιδήμαρχο Πολιτισμού του Δήμου Καντάνου - Σελίνου, κ. Βασίλη Κουκουβιτάκη, στην κατάθεση - εκδήλωση μνήμης της 71ης επετείου της καταστροφής της Καντάνου της ποιητικής δημιουργίας του Δημήτρη Κακαβελάκη 'Κρήτη - Ονειρο Μέγα' στο πολιτιστικό κέντρο του Δήμου 'Μελίνα Μερκούρη' το Σάββατο 2 Ιουνίου 2012.
Kallikrates Chania:MΕ ΤΟΝ ΕΟΡΤΑΣΜΟ ΤΗΣ 71ης ΕΠΕΤΕΙΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΚΑΝΤΑΝΟΥ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΓΙΑ:-Ελευθερία, Καταστροφή, Αναδημιουργία
click here to translate article
